Gasherbrum II 2001 - Dagboekfragmenten

Afscheid van de Karakoram - Zaterdag 21 juli

Nee, ik heb de Gasherbrum II niet beklommen. Niet omdat ik er niet toe in staat was, of omdat het weer het niet toeliet. Ik had zelfs hele goede kansen om de top te halen. Ik ben nauwelijks afgevallen en voel me erg sterk. Toch ben ik niet hoger gekomen dan 7000 meter en zit een toppoging er niet meer in. Dat komt door een kapitale fout gemaakt door Amical Alpin, de organisatie waarbij ik deze expeditie geboekt heb. Amical heeft ons gewoon besodemieterd, door een permit aan te vragen voor een te korte periode. De Gasherbrum ligt in oorlogsgebied en de regels zijn streng. Bovendien is Pakistan een zeer bureaucratisch land, dus: regels zijn regels. Iedere expeditie krijgt een liaison officer toegewezen, een door de Pakistaanse staat aangestelde man, die er streng op toeziet dat de regels worden negeleefd. Langer blijven dan op de permit staat, is dus uitgesloten. En onze tijd is op. Vannacht ga ik nog spullen ophalen in kamp I en maandag gaan we terug naar de bewoonde wereld.

Vanaf het begin is er sprake van geweest dat teamleden die daartoe nog in staat zouden zijn, na de voor de terugkeer geplande datum zouden kunnen blijven om alsnog naar de top te gaan. Vorig jaar heeft Amical Alpin dat ook gedaan en toen is inderdaad de top gehaald. Tijdens de bijeenkomst in Duitsland is er uitgebreid gesproken over deze mogelijkheid en de berggids/expeditieleider beweerde dat hij zeker zou blijven, want hij wilde zich de top absoluut niet laten ontgaan. Ook Rob Meyer, de tweede Nederlander, en Michael, een in Zwitserland wonende Amerikaan, hadden afspraken gemaakt over langer blijven. Pas toen we na de mislukte toppoging van afgelopen week weer terug waren in het basiskamp, werd ons verteld dat de permit voor een te korte periode was aangevraagd, en dat hier blijven niet kan. Expeditieleider Robert Rackl is volkomen incompetent voor wat betreft het leiden van een groep en het organiseren van een expeditie. Het was me al eerder opgevallen dat hij gewoon opstaat en weggaat als er gesproken wordt over hoe en wanneer er geklommen wordt en er een discussie ontstaat. En dat terwijl hij de leider is die beslissingen moet nemen, mensen op één lijn moet krijgen. En nu, op het cruciale moment, komt aan het licht dat hij privé-problemen heeft en liever vandaag dan morgen vertrekt. Hij is helemaal niet geïnteresseerd in de top. Van hem krijgen we geen enkele steun, evenmin als van de eigenaar van Amical Alpin, Ralf Dujmovits. Ook die steekt in Duitsland geen poot uit om te proberen de permit verlengd te krijgen. De enige die zijn uiterste best voor ons heeft gedaan is onze liaison officer. Zonder resultaat, jammer genoeg.

De stemming in het basiskamp is om te snijden. Het overgrote deel van de expeditieleden verlangt maar naar één ding: terug naar huis. Voor sommigen is een achtduizender eigenlijk een te groot project. Daar komt nog bij dat er een ernstig ongeluk is gebeurd met een van onze teamgenoten, de beste klimmer op berggids Rackl na. Vorige week zijn we in twee groepen naar boven gegaan voor een toppoging. In de buurt van kamp II was een traject dat altijd zonder touw geklommen kon worden, omdat de gletsjer daar niet met sneeuw bedekt was en de gletsjerspleten goed zichtbaar waren. Maar tijdens ons verblijf in kamp 1 en 2 heeft het 48 uur bijna ononderbroken gesneeuwd. Doordat de temperatuur hoog gebleven is, was de sneeuw zacht. Te zacht, want Franz zakte door de sneeuw en viel in een ongeveer 20 meter diepe gletsjerspleet. Gelukkig was Robert Rackl in zijn buurt en zag het gebeuren. Hij is zo snel mogelijk in de spleet geklommen en heeft in de duisternis lang moeten zoeken voordat hij Franz vond, gewond en zwaar onderkoeld. Het ongeluk gebeurde dicht bij kamp 1 en gelukkig waren er veel klimmers om hulp te bieden. We hebben Franz geëvacueerd. Met zuurstof en alle beschikbare kleding hebben we hem voldoende kunnen opwarmen. Hij heeft waarschijnlijk gebroken ribben en een gebroken arm en is per helikopter afgevoerd. Na dit ongeval en de gigantische hoeveelheid sneeuw die ons belette ook maar aan een toppoging te denken, was de moraal erg laag. Vrijwel niemand zag de Gasherbrum meer zitten, ook berggids Rackl niet. Besloten werd dat er 2 hoogtedragers zouden blijven die graag naar de top willen, evenals de liaison officer, Michael, Rob Meyer en ik. En toen kwam dus pas aan het licht dat dat helemaal niet mogelijk is. Ik heb ruim een half jaar getraind en me op deze expeditie voorbereid. Bovendien heb ik 2 maanden onbetaald verlof genomen. Ik heb goede kansen om de top te halen, maar Amical Alpin heeft zich niet aan zijn afspraken gehouden. Erger nog: ze breken alle kampen af, nemen alle voorraden mee en maken het ons zo dus een poging te wagen. Rackl denkt alleen maar aan het materiaal, dat in goede staat achter moet blijven voor de expeditie van volgend jaar. Dat wij niet naar de top kunnen, laat hem steenkoud. Nog een fout: er is niet eens voldoende gas voor de branders om een tweede toppoging te wagen.

Ik ben nog nooit zo gedesillusioneerd geweest tijdens een klimtocht. Ik wilde weten hoe zo*n commerciële expeditie in zijn werk gaat en dat vergelijken met de Rakaposhi indertijd, toen we met een groep van vijf vrienden op stap gingen. Onze beklimming toen was een wereld van verschil met wat hier gebeurt. Destijds hadden we alles zelf in de hand en niemand dacht aan opgeven voordat de top beklommen zou zijn. We hadden er meer dan genoeg tijd voor genomen. Heel veel expedities komen niet op de top omdat ze er niet genoeg tijd voor uittrekken. In die val waren we met de Rakaposhi niet gelopen en ik wilde er met de Gasherbrum ook zeker van zijn dat tijdgebrek niet het struikelblok zou worden. Vandaar mijn afspraak met Amical Alpin, die dus helemaal niets waard bleek te zijn. Voor mij nooit meer een commerciële expeditie.

30 juli kom ik aan in Düsseldorf. Om zo snel mogelijk een paar dagen met Noes te gaan fietsen in België.

Robert Eckhardt, 22 juli 2001

* * * * * * * * * * * * * * * * * * *

1 juli 2001, Basiskamp Gasherbrum

Noordenwind uit China heeft dagenlang voor prachtig weer gezorgd, waardoor we flink bezig zijn geweest op de berg. Ik ben goed gewapend tegen de kou die hier op deze hoogte zou heersen en tors een halve rugzak vol met van alles en nog wat mee: speciale handschoenen, speciale gamaschen, gezichtsmasker, winddichte haarband, dikke muts. Met die kou krijgen we vast nog wel mee te maken, maar voorlopig is de extreme hitte onze grootste vijand: van alle uitrusting is het petje-met-flap-tegen-verbranden-van-de-nek het meest gebruikt. We hebben tot nog toe steeds 's nachts geklommen, omdat we vanaf 10 uur 's morgens voor de hitte de tenten al in moeten vluchten. Ook in Kamp I, waar het zo'n 35 tot 40 graden warm werd.

Vorige week woensdag zijn we richting Kamp I gegaan, een acclimatisatietocht, dwars door de ijsval. Heel spannend in het donker. Om optimaal te acclimatiseren zijn we niet helemaal naar Kamp I gegaan, maar weer afgedaald. Na een rustdag zijn we daarna wel naar Kamp I gegaan en daar hebben we zelfs 2 nachten geslapen. Wel een gekke gewaarwording om op 5900 meter hoogte lekker een boek te zitten lezen. Van de hoogte heb ik geen last, op de eerste tocht door de ijsval na, toen ik me als laatste omhoog sleepte. Nu geen centje pijn meer.

Gisteren hebben we vanaf Kamp I de zogeheten banaan, het onderste deel van de graat, geklommen. Berggids Robert is tot 6500 meter gekomen, hoger is dit seizoen nog niemand geweest, ook de Engelsen niet die hard bezig zijn vaste touwen aan te leggen. Een paar anderen en ik zijn tot 6400 meter gekomen. Het terrein was steil! Zo'n 45 tot 50, soms wel 55 graden.

Het is de bedoeling dat morgen Kamp II opgezet wordt, een stuk lager dan normaal, vanwege de hitte. We staan dan op de graat i.p.v. in een beschutte kom, waar normaal Kamp II wordt opgezet. Dan braden en bakken we minder.

De wind is inmiddels gedraaid, wat een weersverslechtering kan betekenen. Misschien komt er op korte termijn dus niets terecht van mijn ambitieuze plannen om vanuit Kamp II naar zo'n 7000 meter te klimmen. Maar niet getreurd: geduld is een schone zaak. Ik houd me dan ook maar aan de spreuken: wielrenners winnen de Tour de France in bed. En Karakoram-klimmers halen de top als ze kunnen blijven eten, slapen, drinken en geduld hebben.

Robert Eckhardt

* * * * * * * * * * * * * * * * * * *

Maandag 25 juni, basiskamp Gasherbrum II

Voor vertrek uit Payu was er een dansfeest: 430 dragers in hun slobberbroeken die muziek maken op tonnetjes, blikken en alles wat maar lawaai kan maken. Kakelende kippen, sonore stemmen die zingen alsof ze hevige buikpijn hebben. De muziek van Pakistan. De enige vrouwen zijn de schaarse vrouwelijke expeditieleden. Dat is wel anders dan in Nepal, waar ook de vrouwen zware lasten dragen tot in de basiskampen van de Mount Everest. Maar hier in Pakistan zijn de vrouwen niet belangrijk. Die zitten thuis en mogen niet alleen de straat op.

De eerste twee dagen op de Baltoro-gletsjers waren warm en lang: naar Liligo op 3900 meter. Vervolgens door naar Urdukas op 4050 meter. Langs de hoogste granietwanden op aarde: de Trango Towers en de Nameless Tower. Alles hier is groot en indrukwekkend. Als je denkt in een uurtje wel naar dat grote, markante rotsblok te kunnen wandelen, kom je bedrogen uit. Na een uur is er aan het landschap nog niets veranderd en is dat rotsblok nog precies even ver weg.

Na Urdukas kregen we 2 dagen slecht weer, zodat we de Masherbrum niet zagen, noch een van de andere indrukwekkende sneeuwbergen op onze route. Op een hele lange dag waarop we richting Konkordiaplatz liepen, werd het uitzicht weer door wolken belemmerd. Af en toe kwam het zicht vrij. Rob Meijer en ik zijn achtergebleven en op de gletsjer gaan zitten, in de hoop toch nog een glimp van de K2 op te vangen. Toen we de hoop al bijna hadden opgegeven, kwam het onderste en bovenste deel van de berg vrij, het midden bleef in de wolken. De berg leek daardoor nog veel groter en afschrikwekkender dan wanneer we hem helemaal gezien zouden hebben. We werden er stil van.

Nu zitten we in het basiskamp, waar wolken, zon en sneeuw elkaar afwisselen. Er is de laatste dagen veel sneeuw gevallen. Lawines razen overal naar beneden. Het spel van de coulissen die dan weer zicht op de bergen geven, dan weer ieder uitzicht verhullen, is fascinerend. Daar: Chogo Lisa 7600 meter hoog. En daar: de Gasherbrum I.

Konkordiaplatz (zie het kaartje) is de indrukwekkendste plek op aarde waar je kunt zijn. Nergens zijn de dimensies zo groot, daar zijn wel zo'n beetje alle klimmers het over eens. Er komen dozijnen gletsjers uit op dit toch al immense gletsjerplateau. En iedere zijgletsjer is al groter dan de langste gletsjer in de Alpen.

Er zijn meerdere expedities in het basiskamp, maar er is zoveel ruimte dat we totaal geen last van elkaar hebben. Rob en ik staan vlak naast elkaar. Helaas staat de eettent 25 hoogtemeters lager. Dus als we iets willen drinken of eten, moeten we een flink eind afdalen en - veel erger - ook weer omhoog naar de tent.

Morgen zijn we nog bezig met het inrichten van het basiskamp. Overmorgen gaan we voor het eerst naar kamp 1, als het weer het toelaat.

Groeten,
Robert Eckhardt

© Demmenie Sport BV - demmeniesport.nl